Mijn video of foto is gestolen – wat kan ik doen?

Je hebt een video online gezet, en plots vind je hem heel ergens anders terug. Iemand heeft jouw video van Youtube gedownload en op Facebook gezet. Of iemand is met jouw beelden aan de slag gegaan, en heeft er een nieuwe video mee gemaakt. En nee, er is geen toestemming gevraagd.

Dit is mij met TravelGretl meerdere keren overkomen. Dus dat het een frustrerende situatie kan zijn, begrijp ik heel goed!

Gelukkig kan je stappen ondernemen. 
Wat je kan doen, bespreek ik in dit blog.

Wat zijn je rechten?

Het is verstandig eerst te onderzoeken wat je rechten precies zijn. Hoe meer je daarvan weet, hoe sterker je staat. Kijk om te beginnen eens naar de basis van het auteursrecht.

Bepaal of je auteursrecht over de video hebt. En ook of het gebruik van jouw video echt onrechtmatig is. Is het bijvoorbeeld geen citaat? Of zijn er toch in het verleden afspraken gemaakt die ervoor zorgen dat jouw video wel gebruikt mag worden?

Je kan hierbij natuurlijk altijd (betaalde) hulp inschakelen van een jurist. Wij werken bijvoorbeeld graag samen met Jolien, die ook geregeld mee kijkt met onze blogs.

Houd er rekening mee dat het niet uitmaakt of jij je video ‘actief’ hebt beschermd tegen ongevraagd gebruik. Je hoeft niet te vermelden dat jij de auteursrecht hebbende bent, of een watermerk in beeld te zetten. Het is bij wet geregeld dat er toestemming van de auteursrecht hebbende moet zijn, om een video te mogen gebruiken.

En weet ook: er is een groot verschil tussen iets delen of iets heruploaden! Een link naar jouw Youtube video delen, is een heel andere situatie dan de Youtube video downloaden en ergens anders weer uploaden. Dat laatste mag niet!

En dan?

Als iemand jouw foto of video onrechtmatig heeft gebruikt, dan kan je stappen ondernemen. Je kan iemand verzoeken de video te verwijderen, en / of een schadevergoeding eisen.

Wat je doet, en hoe je dit het beste aanpakt, hangt af van waar jij je het prettigst bij voelt.

Je zal in elk geval met de ander in contact moeten komen. Of je meteen met een schadevergoeding komt, of in eerste instantie het gesprek aan gaat en later over een schadevergoeding spreekt, kan je ook zelf bepalen.

Onthoud: je hoeft iemand niet eerst te waarschuwen, voordat je overgaat tot het eisen van een schadevergoeding.

Ik ben zelf iemand die in eerste instantie rustig, maar wel duidelijk uitlegt wat mijn en hun rechten zijn. Omdat ik merk dat daar nogal wat onduidelijkheid over bestaat. Vanuit daar leg ik ook uit waarom ik een schadeclaim indien en kan ik uitleggen hoe ik tot dat bedrag kom. Of kunnen we samen een schikking treffen.

Welk bedrag kan je vragen?

Tsja… dat is een lastige vraag! 
Je kan aanspraak maken op ‘een redelijk loon’. Je moet gaan bepalen wat de schade is die je geleden hebt, doordat iemand jouw werk ongevraagd gebruikt heeft.

Hoeveel uur zit erin? Waar wordt de foto of video voor gebruikt? Wat zou je normaal voor zo’n klus vragen? Gebruiken ze alleen je foto of video, of zie je jou daar ook nog herkenbaar bij in beeld? etc.

Als je prijzen online hebt staan, kan je daarnaar verwijzen.

Het kan zijn dat degene die jouw materiaal gepakt heeft een tegenbod doet op jouw voorstel. Je gaat dan schikken. Houd altijd in gedachten waar je zelf nog tevreden mee bent.

Als iemand echt niet mee wil werken, dan kan je een advocaat benaderen.

Image

Ben jij de boeman?

Omdat veel mensen en zelfs organisaties niet altijd goed op de hoogte zijn van jouw rechten als videomaker of fotograaf, kan je op onbegrip stuiten.

Een bedrag dat je vraagt kan bizar hoog gevonden worden, of er wordt geïrriteerd gereageerd omdat jij een vergoeding vraagt. ‘We hebben het toch al verwijderd?’ of ‘We hadden je naam er toch bij gezet?’ of ‘We wisten niet dat dit niet mag’.

Wanneer iemand (onbewust) iets verkeerd gedaan heeft en daar nu een rekening voor moet betalen is natuurlijk vervelend! Maar onthoud dat jij in je recht staat. En dat is niet voor niets zo. Als mensen jouw materiaal maar gewoon kunnen gebruiken, en het kosteloos kunnen verwijderen als je ze erop aan spreekt – dan zou jouw werk niet beschermd zijn. Iedereen kan alles pakken. Want: wordt het niet ontdekt wat ze gedaan hebben, dan is er niks aan de hand. Wordt het wel ontdekt, dan hoeven ze het alleen maar te verwijderen… Zo’n situatie vraagt natuurlijk om het ongevraagd gebruiken van andermans werk!

Een brood mag je bij de bakker ook niet gratis pakken. En als iemand dat wel doet, snappen we ook goed dat daar consequenties aan verbonden zijn. Met het onrechtmatig gebruiken van video en foto’s geldt hetzelfde principe.

Mijn ervaring

Ik heb inmiddels verschillende personen, organisaties en bedrijven uit binnen- en buitenland aangesproken op onrechtmatig gebruik van mijn video’s.

Ik probeer daarin altijd rustig, respectvol en begripvol te blijven. Natuurlijk, ik vind het niet leuk als iemand mijn video pikt. En al helemaal niet als diegene me daarna ook nog lang geen reactie geeft (wat vaak gebeurt). En toch merk ik dat ik mij ook het prettigst voel als zij uiteindelijk begrijpen waarom ik hen vraag om anders met mij en mijn materiaal om te gaan. En dat ze snappen waarom en wanneer ik een schadeclaim vraag.

Ik heb er zelfs een keertje een klus aan overgehouden.

Maar iedereen is anders. Wat ik je vooral kan meegeven is je goed te verdiepen in de materie. Weet wat je rechten zijn en als je een schadeclaim indient: beredeneer goed welk bedrag je vraagt en waarom.

Laat het zeker weten als je nog vragen hebt! We helpen je graag verder.

Succes!

About the Author

Grietje Evenwel

Presentator bij de regionale omroep NH, vlogger bij Vakkanjers en TravelGretl en voice-over.

Lees ook

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*